Anthropic nộp hồ sơ IPO: lần đầu công khai doanh thu, lợi nhuận và cách giữ quyền kiểm soát

Trước đây, muốn biết các phòng lab AI hàng đầu kiếm và tiêu tiền thế nào, người ta chỉ có tin rò rỉ, thư gửi nhà đầu tư và những con số “doanh thu quy năm” không ai kiểm chứng được. Từ thứ Hai, 26/10/2026, một trong những phòng lab lớn nhất đã phải công bố số liệu chính thức. Anthropic, PBC, công ty đứng sau Claude, nộp công khai hồ sơ Form S-1 lên Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC). S-1 là bộ hồ sơ đăng ký phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO). Cổ phiếu phổ thông loại A sẽ niêm yết trên Nasdaq Global Select Market với mã “ANT”. Thông báo của công ty nói số lượng cổ phiếu và khoảng giá chào bán “chưa được xác định”. Hồ sơ cũng chưa có hiệu lực, nên công ty chưa được bán cổ phiếu cho tới khi SEC xem xét xong. Goldman Sachs và Morgan Stanley là đầu mối phát hành bản cáo bạch sơ bộ.

Bài này đọc thẳng bản cáo bạch trên hệ thống SEC EDGAR, rồi đối chiếu với các bài của Fortune, Wall Street Journal (qua Yahoo Finance và Investing.com) và một số nguồn khác. Khi báo chí và hồ sơ ghi khác nhau, bài lấy số trong hồ sơ.

Các con số chính

Doanh thu theo S-1:

2023: 41 triệu USD. 2024: 386 triệu USD. 2025: 4,6 tỷ USD.
Sáu tháng đầu 2026: 16,3 tỷ USD, trong khi cùng kỳ 2025 chỉ có 1,2 tỷ USD. Hồ sơ ghi mức tăng là 1.300%.
Riêng quý II/2026: 11,6 tỷ USD. Cùng kỳ năm trước là 787 triệu USD.

Ngay sau đó, công ty tự cảnh báo: họ “không kỳ vọng doanh thu tiếp tục tăng với tốc độ tương đương” và “không thể bảo đảm rằng doanh thu sẽ còn tăng”.

Phần lãi lỗ dễ gây hiểu lầm nếu chỉ đọc tiêu đề báo:

Lỗ hoạt động kinh doanh sáu tháng đầu 2026: 693 triệu USD, giảm mạnh so với 2,1 tỷ USD cùng kỳ.
Quý II/2026 có lãi hoạt động kinh doanh 1,0 tỷ USD, tức biên lợi nhuận 8%. Cùng kỳ năm trước biên lợi nhuận là âm 152%.
Lỗ ròng sáu tháng: 80,7 tỷ USD. Trong đó 72,4 tỷ USD là chênh lệch đánh giá lại giá trị hợp lý của trái phiếu chuyển đổi, các công cụ phái sinh và SAFE, loại hợp đồng góp vốn trước để nhận cổ phần sau. Định giá của Anthropic tăng vọt nên giá trị các khoản này tăng theo, và chuẩn mực kế toán buộc ghi phần tăng đó là lỗ. Đây là nghĩa vụ có thật nhưng không phải tiền mặt đã chi. Con số này không nói lên việc chạy Claude cho khách hàng lời hay lỗ.

Với giới phát triển phần mềm, bảng chi phí đáng chú ý hơn. Trong sáu tháng đầu 2026, chi phí compute và hạ tầng (GPU, trung tâm dữ liệu, thuê cloud) là 8,9 tỷ USD, bằng 55% doanh thu. Cùng kỳ 2025, tỷ lệ này là 201%. Chi phí bán hàng, marketing và đối tác tăng từ 120 triệu lên 3,2 tỷ USD, chi phí nhân sự từ 538 triệu lên 3,2 tỷ USD. Năm 2025 còn có khoản 1,5 tỷ USD chi một lần để dàn xếp vụ Bartz, vụ kiện bản quyền về dữ liệu huấn luyện.

Ai đang trả tiền

Số khách hàng chi từ 100.000 USD trở lên trong 12 tháng gần nhất tăng từ hơn 950 lên hơn 11.900 trong giai đoạn 30/9/2025 – 30/9/2026. Trong chín tháng đầu 2026, không khách hàng nào chiếm quá 10% doanh thu, nhưng năm khách hàng lớn nhất cộng lại chiếm khoảng 25%. Hồ sơ thừa nhận “nhiều khách hàng lớn không ký hợp đồng dài hạn” và có thể cắt chi tiêu bất cứ lúc nào. Anthropic chủ yếu thu tiền theo mức sử dụng, mà hồ sơ gọi là mô hình “trả tiền cho trí tuệ”. Vì vậy doanh thu đi theo đúng lượng khách dùng thực tế. Bản cáo bạch đưa ra một ví dụ: trong hai tuần tới ngày 2/1/2026, khi các đội kỹ sư tạm ngừng triển khai mã (code freeze) dịp nghỉ lễ, tổng chi tiêu của khách hàng giảm khoảng 20%.

Claude Code có hẳn một mục riêng. Anthropic gọi đây là sản phẩm “định nghĩa cụ thể nhất thế nào là công việc AI tự hành” và nói nó “đang trở thành lựa chọn mặc định trong nhiều tổ chức kỹ thuật doanh nghiệp”. Theo hồ sơ, sản phẩm lan từ dưới lên: kỹ sư dùng trước, rồi tới cả nhóm, rồi cả công ty. Tuy nhiên S-1 không tách riêng doanh thu của Claude Code. Những con số về tỷ trọng của Claude Code trên báo chí vì thế không có cơ sở trong bản cáo bạch.

Cơ chế giữ quyền kiểm soát

Đây là phần khác thường nhất của hồ sơ. Sau IPO, Anthropic có nhiều loại cổ phần:

Loại A: cổ phiếu bán ra công chúng, mỗi cổ phiếu một phiếu bầu. Loại N: hưởng quyền lợi kinh tế nhưng không có quyền biểu quyết. 5% tổng số cổ phần pha loãng hoàn toàn thuộc loại N được chuyển cho Anthropic Public Benefit Fund, một công ty con thuộc sở hữu toàn phần, phục vụ mục tiêu vì lợi ích công.
Loại F: do một Founder LLC nắm giữ, ban đầu chỉ gồm bảy nhà đồng sáng lập. Loại này nắm 50,1% tổng quyền biểu quyết với các vấn đề thông thường và không có quyền lợi kinh tế. Nó chấm dứt qua một giai đoạn chuyển tiếp 450 ngày, bắt đầu khi số nhà sáng lập còn ở lại dưới ba người trong 90 ngày liên tục.
Loại T: do Long-Term Benefit Trust, quỹ tín thác vì lợi ích dài hạn gồm các thành viên “không có lợi ích tài chính”, nắm giữ. Quỹ này bầu các thành viên hội đồng quản trị loại T, chiếm đa số hội đồng.
Loại E: cấp cho nhân viên (trừ các nhà đồng sáng lập), chỉ được biểu quyết một số vấn đề hạn chế.

Tóm lại, nhà đầu tư đại chúng được hưởng lợi ích kinh tế nhưng gần như không có tiếng nói. Nhà sáng lập quyết các cuộc bỏ phiếu thông thường, còn một quỹ tín thác thiên về an toàn AI nắm đa số hội đồng quản trị. Vì thế Anthropic sẽ là “công ty bị kiểm soát” (controlled company) theo quy định của Nasdaq. Bản cáo bạch nói thẳng cái giá phải trả: là công ty vì lợi ích công (PBC), những quyết định “trì hoãn hoặc hạn chế phát hành model” vì lý do an toàn có thể không tối đa hóa giá trị cho cổ đông. Hồ sơ dẫn một trường hợp đã xảy ra: tháng 4/2026, model Mythos chỉ được mở dưới dạng thử nghiệm có kiểm soát qua Project Glasswing, dành cho một số tổ chức an ninh mạng, vì khả năng tìm lỗ hổng phần mềm của nó quá mạnh.

Những rủi ro dân công nghệ nên đọc

Theo một bình luận viên, khoảng 80 trang của hồ sơ là phần rủi ro. Vài điểm đáng chú ý với một doanh nghiệp sắp lên sàn:

Rủi ro diệt vong được ghi vào hồ sơ nộp SEC. AI tiên tiến có thể “gây rủi ro thảm họa hoặc rủi ro hiện sinh cho nhân loại”, và “các model của chúng tôi đang góp phần đẩy nhanh nghiên cứu của chính chúng tôi”. Hồ sơ cảnh báo rủi ro này sẽ tăng khi AI tự động hóa phần lớn việc nghiên cứu AI.
Xung đột với chính phủ Mỹ. Hồ sơ kể lại vụ va chạm năm 2026 với Bộ Chiến tranh Mỹ quanh các giới hạn Anthropic đặt ra cho vũ khí tự hành và giám sát hàng loạt. Bộ này dọa áp dụng Đạo luật Sản xuất Quốc phòng, Tổng thống chỉ đạo các cơ quan liên bang ngừng dùng công nghệ của Anthropic, và Bộ xếp Anthropic vào diện “rủi ro chuỗi cung ứng đối với an ninh quốc gia”.
Bảo hiểm. Không một hãng bảo hiểm nào, và có thể cả ngành bảo hiểm, đủ năng lực bảo hiểm cho một sự cố AI thảm họa.
Doanh thu từ khách vi phạm. Một phần doanh thu đến từ những khách hàng sau đó bị phát hiện vi phạm chính sách sử dụng. Khoản này sẽ mất khi họ bị cắt quyền truy cập.

Chỗ để trống quan trọng nhất

Hồ sơ viết rằng Anthropic đã ký các cam kết mua compute và thuê hạ tầng “với tổng giá trị cam kết hơn $ “. Con số cụ thể bị để trống. Báo chí đưa ra nhiều con số khác nhau. Yahoo Finance dẫn WSJ nói hơn 600 tỷ USD. Dealroom nói tới 750 tỷ USD, trong đó khoảng 111 tỷ với Google, 110 tỷ với AWS và 31 tỷ với Microsoft. Một bài phân tích đăng trên Yahoo Finance ghi 518 tỷ USD. Không con số nào trong số này có trong bản S-1 công khai, nên chỉ nên coi là chưa xác nhận cho tới khi bản sửa đổi điền số vào. Điều hồ sơ có xác nhận là bản chất các hợp đồng này: dạng take-or-pay, tức Anthropic phải trả tiền “bất kể mức sử dụng thực tế”.

Ý nghĩa với ngành IT

Ba điều rút ra cho những ai đang xây sản phẩm trên các model này:

Chạy model tiên tiến cho khách hàng có thể có lãi. Chi phí compute giảm từ gấp đôi doanh thu xuống còn hơn một nửa chỉ trong một năm. Điều đó cho thấy giá API đang được đặt cao hơn chi phí phục vụ, chứ không phải bán lỗ để giành thị phần. Với ai đặt cược sản phẩm vào việc giá API giữ ổn định, đây là tín hiệu quan trọng.
Phần lớn chi phí của phòng lab là cố định. Các cam kết take-or-pay khổng lồ đi kèm doanh thu tính theo mức dùng giải thích vì sao các hãng hạ giá mạnh, đẩy mạnh agent (loại ứng dụng tốn rất nhiều token) và chi đậm cho đối tác. Nếu nhu cầu chững lại, chính các hóa đơn compute cố định sẽ gây sức ép lớn nhất.
Quyết định phát hành model giờ là chuyện quản trị phải công bố. Những đợt mở hạn chế như Glasswing được ghi là rủi ro kinh doanh, và do một quỹ tín thác nắm đa số hội đồng quản trị giám sát. Giới phát triển nên chuẩn bị cho nhiều đợt phát hành theo từng giai đoạn và có giới hạn hơn.

Những câu hỏi còn bỏ ngỏ

Hồ sơ chưa có quy mô đợt chào bán, giá và định giá. Nó cũng để trống doanh thu quy năm tại ngày 31/10 và tổng cam kết compute. Các mức định giá 1.500 – 2.000 tỷ USD đang được nhắc tới chỉ là tin báo chí, không có trong hồ sơ. Báo cáo tài chính đầy đủ mới tính tới giữa năm 2026, một số chỉ số tới tháng 9, và chính công ty thừa nhận tốc độ tăng trưởng này sẽ không kéo dài. Mô hình quản trị cũng chưa được thử thách: chưa ai biết một hội đồng do quỹ tín thác chi phối sẽ xử lý thế nào khi áp lực kết quả quý và các quyết định an toàn mâu thuẫn nhau trước công chúng.