Luật Báo chí mới có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, nhưng gần ba tháng qua vẫn chưa có nghị định xử phạt riêng. Ngày 25/9/2026, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà thay mặt Chính phủ ký ban hành Nghị định 367/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí, theo đề nghị của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Nghị định có hiệu lực ngay từ ngày 26/9/2026, gồm 4 chương, 41 điều, được ban hành căn cứ Luật Báo chí số 126/2025/QH15 và Luật Xử lý vi phạm hành chính.
Báo chí chủ yếu đưa tin về mức phạt tối đa mới và chế tài với hành vi đe dọa phóng viên. Với những ai vận hành website, ứng dụng hay kênh nội dung, điều đáng chú ý hơn là phần lớn nghị định nhắm vào mảng số của báo chí: tên miền, kênh của cơ quan báo chí trên mạng xã hội, lưu chiểu điện tử và dịch vụ truyền hình trả tiền trên Internet.
Thay thế quy định nào
Lâu nay, vi phạm về báo chí bị xử phạt theo Nghị định 119/2020/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 14/2022/NĐ-CP), một nghị định chung cho cả báo chí, xuất bản và in. Theo Điều 39 Nghị định 367/2026, phần báo chí của Nghị định 119/2020 hết hiệu lực, cụ thể là:
- các quy định chung tại Chương I;
- các hành vi vi phạm về báo chí tại Chương II, trừ Điều 20;
- phần phân định thẩm quyền tương ứng tại Điều 40a.
Các quy định về xuất bản và in vẫn giữ nguyên. Như vậy, báo chí đã có nghị định xử phạt riêng, tương thích với Luật Báo chí 2025.
Thay đổi dễ thấy nhất là mức trần. Theo Nghị định 119/2020, mức phạt tiền tối đa cho mỗi hành vi là 200 triệu đồng với tổ chức, 100 triệu đồng với cá nhân. Nghị định 367/2026 nâng lên 500 triệu đồng với tổ chức, 250 triệu đồng với cá nhân. Mức phạt tại Chương II áp dụng cho tổ chức, trừ Điều 12 áp dụng cho cá nhân; cùng một hành vi, cá nhân chịu mức bằng một nửa tổ chức. Thời hiệu xử phạt là 02 năm (Điều 4).
Các quy định về môi trường số
Báo điện tử không phép và tên miền. Hoạt động báo chí điện tử mà không có giấy phép bị phạt 300–400 triệu đồng (khoản 5 Điều 11). Mở chuyên trang của báo điện tử khi chưa được phép bị phạt 60–100 triệu đồng (khoản 4 Điều 11). Cả hai hành vi đều kèm biện pháp buộc thu hồi tên miền. Điều 8 còn cho phép tạm giữ tên miền “.vn” và tên miền quốc tế cấp cho tổ chức, cá nhân tại Việt Nam trong quá trình xử lý vụ việc. Các đơn vị có trách nhiệm phối hợp gồm Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC, thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ), nhà đăng ký tên miền và tổ chức quản lý tên miền dùng chung cấp cao nhất mới (New gTLD) tại Việt Nam.
Gỡ bỏ nội dung. Hầu hết hành vi vi phạm về nội dung tại Điều 14 đều đi kèm biện pháp buộc gỡ bỏ thông tin trên báo điện tử, phát thanh, truyền hình. Cơ quan báo chí bị phạt 10–20 triệu đồng nếu không gỡ bỏ ngay thông tin vi phạm khi Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch yêu cầu (điểm c khoản 4 Điều 16). Yêu cầu này áp dụng cho thông tin trên báo điện tử, trên kênh nội dung của cơ quan báo chí trên không gian mạng và trên nền tảng số báo chí quốc gia. Với dịch vụ phát thanh, truyền hình trả tiền, kể cả dịch vụ trên Internet, không ngăn chặn, gỡ bỏ nội dung vi phạm chậm nhất trong 24 giờ kể từ khi có yêu cầu bị phạt 30–50 triệu đồng (điểm n khoản 3 Điều 23).
Kênh nội dung của cơ quan báo chí trên không gian mạng. Nghị định coi các kênh này là một phần sản phẩm báo chí chịu quản lý:
- Không thông báo với cơ quan quản lý nhà nước về báo chí khi mở kênh nội dung trên không gian mạng: phạt 5–10 triệu đồng (điểm d khoản 2 Điều 26).
- Kênh liên kết không hiển thị rõ tên, logo cơ quan báo chí và thông tin về hợp đồng liên kết sản xuất: phạt 10–20 triệu đồng (khoản 1 Điều 25).
- Liên kết sản xuất chuyên trang, kênh nội dung trên nền tảng số ngoài lĩnh vực cho phép: phạt 20–30 triệu đồng (điểm a khoản 2 Điều 25).
- Khi cải chính, phải ghi rõ ngày đã đăng trên kênh nội dung trên không gian mạng (điểm b khoản 2 Điều 16).
Lưu trữ và lưu chiểu điện tử. Phạt 5–10 triệu đồng khi báo điện tử có một trong các hành vi: không lưu trữ nguyên vẹn nội dung đã đăng, phát hoặc lưu không đủ thời gian; không cấp quyền truy xuất dữ liệu cho cơ quan lưu chiểu điện tử; cung cấp cho cơ quan lưu chiểu bản không khớp với bản đã đăng (khoản 3 Điều 20). Không thể hiện rõ chữ ký số của người đứng đầu cơ quan báo chí khi nộp lưu chiểu bị phạt 3–5 triệu đồng (khoản 2 Điều 20). Không lưu giữ thông tin trên máy chủ phục vụ thanh tra, kiểm tra và không xây dựng chuyên mục cải chính riêng trên trang chủ báo, tạp chí điện tử là hai hành vi bị xử lý riêng (điểm b và điểm đ khoản 3 Điều 16).
Truyền hình trả tiền và dịch vụ trên Internet. Điều 23 gần như là một bảng kiểm tuân thủ cho các nền tảng xem video. Mỗi hành vi sau bị phạt 30–50 triệu đồng:
- cài sẵn ứng dụng trên thiết bị đầu cuối, hoặc thỏa thuận với người dùng để họ truy cập dịch vụ phát thanh, truyền hình không đúng quy định;
- cung cấp nội dung theo yêu cầu, nội dung giá trị gia tăng, quảng cáo chưa được biên tập, biên dịch;
- mở tính năng bình luận trên nội dung thể thao, giải trí, phim mà không kiểm soát nội dung tương tác;
- không tách dịch vụ truyền hình trả tiền khỏi các dịch vụ tích hợp khác.
Cung cấp dịch vụ truyền hình trả tiền không phép bị phạt 150–200 triệu đồng. Biện pháp khắc phục bao gồm cả buộc gỡ bỏ ứng dụng phát thanh, truyền hình trên mạng Internet.
Nội dung thông tin và tiêu đề bài viết
Điều 14 chia hành vi đăng, phát thông tin sai sự thật theo mức độ ảnh hưởng: ít nghiêm trọng phạt 10–20 triệu đồng, nghiêm trọng 60–80 triệu đồng, rất nghiêm trọng 80–100 triệu đồng. Minh họa, đặt tiêu đề không phù hợp nội dung làm người đọc hiểu sai cũng bị phạt 10–20 triệu đồng; quy định này nhắm thẳng vào kiểu “giật tít câu view”. Tiết lộ bí mật đời tư khi chưa được đồng ý bị phạt 20–40 triệu đồng. Giới thiệu, quảng bá, đặt đường dẫn đến trang thông tin điện tử có nội dung vi phạm bị phạt 40–60 triệu đồng. Khung cao nhất 400–500 triệu đồng áp dụng với thông tin ảnh hưởng đến độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và các nội dung bị cấm tại Điều 8 Luật Báo chí. Các vi phạm nặng về nội dung còn có thể bị tước quyền sử dụng giấy phép hoạt động báo chí từ 01 đến 05 tháng hoặc từ 06 đến 10 tháng.
Nghị định vừa xử phạt nhà báo vi phạm vừa bảo vệ nhà báo. Theo Điều 13, cản trở trái pháp luật hoạt động của nhà báo bị phạt 20–30 triệu đồng; thu giữ trái phép phương tiện tác nghiệp 30–50 triệu đồng; xúc phạm hoặc hủy hoại phương tiện 50–70 triệu đồng; đe dọa tính mạng 70–100 triệu đồng. Theo Điều 12, mạo danh nhà báo, phóng viên bị phạt 20–30 triệu đồng; lợi dụng tư cách nhà báo để trục lợi bị phạt 30–50 triệu đồng.
Ai chịu tác động
- Cơ quan báo chí có ấn phẩm điện tử, văn phòng đại diện và bộ phận vận hành kênh mạng xã hội.
- Doanh nghiệp truyền hình trả tiền và dịch vụ trên Internet, nhất là khâu phân phối ứng dụng, kiểm duyệt bình luận và quy trình gỡ bỏ nội dung.
- Đối tác liên kết sản xuất kênh, chuyên trang với cơ quan báo chí.
- Nhà đăng ký tên miền và VNNIC, đơn vị thực hiện việc tạm giữ, thu hồi tên miền.
- Cá nhân có hành vi mạo danh, cản trở hoặc đe dọa nhà báo.
Những điểm còn bỏ ngỏ
- Ranh giới với nội dung số nói chung. Khoản 2 Điều 1 dẫn các hành vi liên quan đến báo chí chưa được quy định tại đây sang nghị định xử phạt của lĩnh vực khác. Vì vậy website thông thường, người có ảnh hưởng và tài khoản mạng xã hội không phải cơ quan báo chí phần lớn vẫn chịu các văn bản khác. Ranh giới giữa “hoạt động báo chí” và nội dung trực tuyến nói chung sẽ phải định hình qua thực tiễn.
- Thế nào là “nghiêm trọng”. Ba khung phạt thông tin sai sự thật dựa vào mức độ ảnh hưởng, nhưng nghị định không đưa ra tiêu chí định lượng cho các mức “ít nghiêm trọng”, “nghiêm trọng” và “rất nghiêm trọng”.
- Điều 20 còn sót lại. Một điều tại Chương II Nghị định 119/2020 vẫn còn hiệu lực. Cơ quan báo chí cần rà soát nghĩa vụ cũ nào vẫn áp dụng song song với nghị định mới.
- Hiệu lực ngay hôm sau. Nghị định có hiệu lực một ngày sau khi ký, các tòa soạn không có thời gian điều chỉnh quy trình. Theo quy định chuyển tiếp (Điều 40), hành vi xảy ra trước nhưng vẫn đang tiếp diễn khi nghị định có hiệu lực sẽ bị xử lý theo Nghị định 367/2026. Một bài viết cũ còn trên mạng mà chưa được cải chính theo yêu cầu có thể bị áp mức phạt mới, cao hơn.
Nguồn
- Nghị định 367/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí — toàn văn, LuatVietnam
- Chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ngày 26/9/2026 — Báo Chính phủ
- Đã có Nghị định 367/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực báo chí — LuatVietnam
- Vi phạm trong lĩnh vực báo chí có thể bị phạt đến 500 triệu đồng — VTV
- Nghị định mới: Phạt đến 500 triệu đồng đối với vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí — Nhân Dân
- Quy định mới về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực báo chí — VietnamPlus
- Nghị định 119/2020/NĐ-CP xử phạt hành chính trong hoạt động báo chí, xuất bản — LuatVietnam
- Luật Báo chí 2025, số 126/2025/QH15 — LuatVietnam
Bài viết mang tính thông tin, không phải tư vấn pháp lý.